Leiden Rusland Blog

Wat levert de westerse economische boycot op?

Posted on in
Wat levert de westerse economische boycot op?

De economie van Rusland staat weer op de voorpagina’s. Het lijkt de dalende olieprijs te zijn die voor de problemen zorgt. Maar zeker zo belangrijk is de economische boycot die het de Russische bedrijven sinds deze zomer onmogelijk maakt om in het buitenland te lenen.

De economische sancties werden deze zomer ingesteld door de westerse landen om president Poetin te bewegen de annexatie van de Krim ongedaan te maken en zijn inmenging in het conflict in Oekraïne op te geven. Ze waren er op gericht om de groep mensen en de bedrijven te treffen die het meeste voordeel gehad hebben bij het bewind van Poetin in de afgelopen jaren. Het zijn de “vrienden van Poetin” die in de hoogste functies van bedrijven zijn terecht gekomen en die daar rijk van geworden zijn. Deze bedrijven hebben in de afgelopen jaren veel geld geleend van internationale banken, dat in de komende tijd terug betaald moet worden, want door de boycot is het de westerse banken verboden om de leningen te verlengen. Alleen in december moet er al 35 miljard Amerikaanse dollar afgelost worden. En dat knelt.

Bedrijven in de problemen

Er zijn al bedrijven die aan het Kremlin om steun gevraagd hebben. De staat heeft weliswaar reserves van rond de 400 miljard dollar, maar ongeveer de helft daarvan is gereserveerd voor pensioenen of zit vast in slechte leningen aan onder andere Oekraïne (sic). De rest is onvoldoende om al de leningen voor de bedrijven af te lossen. Het is dan ook mogelijk dat de bedrijven niet kunnen aflossen. Dan is het feest voor de “vrienden van Poetin” voorbij. Zij zijn rijk geworden door de bedrijven ‘uit te kleden’. De leningen zijn meestal gebruikt om andere bedrijven over te nemen en imperia te bouwen. Er is betrekkelijk weinig geïnvesteerd in het moderniseren van bedrijven. Het ging de “vrienden” vooral om de kasstromen, de directe opbrengsten van de verkopen van de bedrijven. Het roept de herinnering op aan Tsjitsjikov, de hoofdpersoon uit Gogols Dode Zielen, die gestorven lijfeigenen ‘koopt’ van hun heren en deze beleent. Tsjitsjikov produceert niets, voegt geen waarde toe, hij profiteert van een slimmigheidje. En komt daar lang mee weg.

Wat is de reactie van Poetin?

Tsjitsjikov wordt ontmaskerd door een door hem beetgenomen landeigenaar en vlucht. De hedendaagse klaplopers wordt de toegang tot leningen ontnomen door de westerse boycot. En vanwege het reisverbod kunnen ze niet vluchten. Nou hebben ze ook in Rusland nog wel een appeltje voor de dorst en Poetin heeft zich altijd een loyale heerser getoond, maar het is de vraag hoe de president gaat reageren op het lamleggen van de bedrijven die hem de middelen verschaften om zijn (sociale) beleid vol te houden. Het is niet waarschijnlijk dat hij de Krim ontruimt of Oost Oekraïne met rust laat zoals de westerse landen wensen. Als hij zijn “vrienden” de hand boven het hoofd blijft houden gaat Rusland een zeer zware economische tijd tegemoet. Dan zou de maatschappelijke onrust die voorspeld werd bij Poetins tegenboycot (en die ik in mijn blog van 28 augustus betwijfelde) er alsnog kunnen komen. Hij zou ook de bedrijven ‘los’ kunnen laten, waardoor ze met een nieuwe leiding een nieuwe start kunnen maken.

Komt er zonneschijn?

Dan valt een deel van de reden van de boycot – het treffen van mensen uit de nabije omgeving van Poetin – weg en zal de boycot wellicht verlicht worden. De vraag wordt dan wel of de nieuwe bazen hun positie zullen gebruiken om op hun beurt de bedrijven uit te kleden of dat er meer werk gemaakt gaat worden van het daadwerkelijk herstructureren van de bedrijven. De Russische inmenging in Oekraïne zal er niet door eindigen, maar de boycot zou wel iets moois kunnen opleveren, een economische groeipotentie voor Rusland.

Add a Comment

Name (required)

E-mail (required)

Your own avatar? Go to www.gravatar.com

Remember me
Notify me by e-mail about comments